ภาษาญี่ปุ่นเจ้าปัญหา 1 私って・・・じゃないですか

 

คำถาม : ไม่ว่าจะพูดอะไร ก็มักจะตอบกลับมาว่า “....ไม่ใช่เหรอครับ” ฟังแล้วรำคาญหูมากเลยค่ะ จริงๆ แล้วเป็นวิธีพูดที่เสียมารยาทหรือเปล่าคะ

คำตอบ : 「・・・じゃないですか」 หรือแปลเป็นไทยว่า “...ไม่ใช่เหรอครับ” เป็นวิธีการพูดที่มีความหมา
ยแตกต่างกันไปขึ้นอยู่กับการระดับเสียงสูงต่ำในการพูดค่

ถ้าเราพูดด้วยเสียงสูงในท้ายประโยค โดยทั่วไปแล้วจะใช้ในการยืนยันเนื้อหาที่ฝ่ายตรงข้ามพูด เช่น

「先輩、これって違法じゃないですか?」- พี่...นี่มันผิดกฎหมายไม่ใช่เหรอครับ

ซึ่งถึงจะบอกว่าเป็นการยืนยันเนื้อหาของสิ่งที่พูด แต่จริงๆ ก็แฝงความหมายเป็นการบอกความเห็นของตัวเองกลายๆ ว่า “มันผิดกฎหมายนะ” ไว้ด้วย หรือพูดง่ายๆ ว่าใช้เป็นการเตือนอ้อมๆ ให้ระดับภาษามันเบาลง แทนการพูดว่า “เฮ้ย พี่...นี่มันผิดกฎหมายนะ” นั่นเอง 

อีกแบบหนึ่งก็คือ การพูดลดเสียงลงในท้ายประโยค จะใช้ในลักษณะเพื่อบอกฝ่ายตรงข้ามรับรู้ข้อมูล คือเป็นข้อมูลที่เรารู้อยู่แล้วล่ะ แต่สงวนท่าทีบอกไปอ้อมๆ ไม่ฟันธงลงไป เช่น 

「あれは山田さんじゃないですか」 - นั่นมันคุณยะมะดะไม่ใช่เหรอครับ
「ほら、あそこに信号があるじゃないですか」 - นั่นไง ตรงนั้นมีสัญญาณไฟอยู่ไม่ใช่เหรอครับ

2 ตัวอย่างข้างต้นนี้ จะเห็นได้ว่าถึงแม้จะไม่ใช่วิธีการกล่าวให้ชัดเจน แต่ก็เป็นการกล่าวแสดงความเห็นของตนเอง / บอกข้อมูลที่ผู้พูดมีความรู้สึกเกือบจะมั่นใจเลยทีเดียว ถือว่าเป็นการใช้ 「・・・じゃないですか」แบบปกติทั่วๆ ไปค่ะ

+++


ทีนี้มาดูวิธีการใช้ที่เป็น
ปัญหากันบ้าง เพื่อนๆ หลายคนอาจเคยได้ยินจากรายการทีวี อนิเม หรือซีรีย์ อยู่บ่อยๆ โดยเฉพาะตัวละครหนุ่มสาวที่นิยมใช้วิธีพูด 「私って・・・じゃないですか」จนติดปาก เช่น

「私って最近引越してきたばかりじゃないですか」- ก็ฉันอ่ะ พึ่งย้ายมาเมื่อเร็วๆ นี้เองไม่ใช่เหรอคะ
「私ってすごく忘れっぽい人じゃないですか」 - ก็ฉันเนี่ย เป็นคนขี้ลืมจะตายไปไม่ใช่เหรอคะ

     อืมห์....ฟังแล้วเป็นยังไงบ้างคะ หลายคนอาจจะคันปากอยากตอบกลับไป “เรื่องของเธอสิ ชั้นจะไปรู้เรอะ” ใช่ไหมคะ เพราะเป็นการนำเรื่องส่วนตัวที่คนอื่นไม่รู้ มาพูดเสมือนว่า “เธอไม่รู้ได้ไงเนี่ย” และแฝงรู้สึกเรียกร้องให้เห็นด้วย ขอความรู้สึกร่วมจากคู่สนทนาในเรื่องที่สำหรับคู่สนทนาแล้วอาจจะรู้สึกว่า “ไม่รู้ว้อย แล้วก็ไม่อยากจะรู้ด้วย” นั่นเอง 

     อย่างที่กล่าวไปข้างต้น เพราะ 「・・・じゃないですか」เป็นวิธีพูดที่ช่วยลดระดับของภาษาให้เบาลง แบบสงวนท่าที ดูถ่อมตัวนิดๆ เลยอาจมีคน (โดยเฉพาะหนุ่มสาว) นำไปใช้ในการกล่าวเรื่องของตัวเอง เพื่อเป็นการแสดงความสุภาพก็เป็นได้ และเนื่องจากเป็นวิธีพูดที่ไม่ได้ผิดไวยากรณ์ และสื่อความหมายได้ คนที่ฟังแล้วปล่อยผ่านไปก็เยอะค่ะ แต่ก็มีคนอีกจำนวนไม่น้อยเลยที่รู้สึกขัดหูขัดใจกับวิธีพูดเหล่านี้ เพราะฉะนั้นเพื่อนๆ ที่ชอบการเรียนรู้ภาษาญี่ปุ่นจากสื่อต่างๆ และจำมาใช้ ก็ระวังตัวกันด้วยนะคะ

หรือเพื่อความชัวร์ก็สามารถเลือกใช้ 「・・・なんです」หรือ 「・・・なので」 แทน อย่างเช่น


「私ってすごく忘れっぽい人じゃないですか」 
→ 「私は忘れっぽい/なんです/んです/ので」 เป็นต้น

สรุป!!! 

หากใช้ 「・・・じゃないですか」กับเรื่องที่คู
่สนทนาของเราไม่รู้เรื่องด้วยเลย (และคงไม่อยากจะรู้ด้วย) มีแนวโน้มจะทำให้คู่สนทนารู้สึกขัดหูขัดใจได้!


อ้างอิงข้อมูลจาก 『問題な日本語』(大修館書店、2004) 

+++

หวังว่าคงเป็นประโยชน์ได้บ้
างไม่มากก็น้อยนะคะ 
ใครมีภาษาญี่ปุ่นที่เห็นใช้
กันบ่อยๆ แล้วรู้สึกทะแม่งๆ ล่ะก็ เอามาถามมาแบ่งปันกันบ้างนะคะ จะได้ช่วยๆ กันหาคำตอบไปด้วยกันค่ะ >w